Atatürk ve çocuk Sevgisi - (Atatürk Dosyaları )

 Atat�rk ve �ocuk Sevgisi

    Atat�rk’�n hayat� incelendi�inde, sava� y�llar�n�n en k�t� ko�ullar�nda dahi �ocuklarla yak�ndan ilgilendi�i ve bir �ok �ocu�u korumas� alt�na ald��� g�r�l�r .�lkenin i�erisinde bulundu�u durumu yans�tmas� a��s�ndan Atat�rk’�n Hat�ra Defterinde yer alan bir b�l�m ger�ekten ilgin�tir. 9 Kas�m 1916 “Yollarda bir �ok muharicirin g�rd�k, Bitlis’e avdet ediyorlar. C�mlesi a�, sefil, �l�me mahkum bir halde 4-5 ya�lar�nda bir �ocu�u ebeveyni yol �zerinde terk etmi�ler, bu da bir kar� kocan�n pe�ine tak�lm��. Onlar� a�layarak 100 metreden takip ediyor. Kendilerini ni�in  �ocu�u almad�klar� i�in tekdir ettim. “Bizim evlad�m�z de�ildir” dediler”(Tezer 1999)

 Mustafa Kemal Atat�rk’�n Kurtulu� Sava�� ve sonras�nda  yetim �ocuklara g�sterdi�i ilgi, �ocuk Esirgeme Kurumunun gerek kurulu�u gerekse daha sonraki �al��malar�nda kar��m�za ��kmaktad�r.

    Atat�rk’�n yurt gezileri s�ras�nda korunmaya muhta� �ocuklar�n bar�nd�r�ld�klar� yurtlar� ziyaret etti�ini g�r�r�z. Atat�rk’�n 2 Nisan 1922 tarihinde Konya �line yapt��� gezide Dar�leytam ziyareti ger�ekle�mi�tir. “Atat�rk, misafirleri ile birlikte Dar’�l Eytam (Yetimler Yurdu)a gitmi�, erkek ve k�z yetimlerin bulundu�u b�l�mler ayr� ayr� ziyaret edilerek �ocuklara hediyeler verilmi�tir.” (�nder 1989)

    Bu �rnekleri �o�altmam�z m�mk�nd�r. Gazi 15 Mart 1923 tarihinde Adana Dar�leytam�n� ziyaret etmi�tir. Mustafa Kemal Pa�a ak�am �st� �stasyon semtindeki Dar�leytam’� gezdi. Oradaki yetim �ocuklar� sevdi, onlar hakk�ndaki ilgililere sorular sorarak bilgi ald�.(S�nmez-1997)

    Atat�rk gezileri ve incelemeleri s�ras�nda tan��t��� bir �ok �ocuk ve gence arma�anlar vermenin yan� s�ra vasiyetnamesinde Makbule, Afet, Sabiha G�k�en, �lk�, Rukiye, Nebile’ye ya�ad�klar� s�rece ayl�k ba�lanmas�n�, �smet �n�n�’n�n �ocuklar�n�n y�ksek tahsili i�in yard�m yap�lmas�n� istemi�tir. Vasiyetnamede yer almayan Abd�rrahim, Afife ve Zehra’n�n e�itimlerine yard�mc� olmu�tur. Atat�rk Birinci D�nya Sava�� s�ras�nda Van’dan kimsesiz Abdurrahim’i, Bitlis’ten  yetim k�z Afife ve �stanbul- Ka��thane’deki Dar�leytam� (Yetimler Yurdu) gezerken tan�d���  Zehra’y� manevi evlat olarak alm��t�r(S�nmez-1992)

    �zetlemek gerekirse, M. Kemal Atat�rk �ocuk davas�n�n �nemini her ortamda vurgulayarak �ocuklara y�nelik hizmetlerde rehberlik yapmay� s�rd�rm��t�r.17 Ekim 1922 y�l�nda Bursa’da kendini kar��layan �ocuklara a�a��daki �ekilde seslenerek  nas�l bir gen�lik   istedi�ini belirtmi�tir.

K���k han�mlar, k���k beyler!

Sizler hepiniz gelece�in bir g�l�,y�ld�z� ve ikbal �����s�n�z.

Memleketi as�l ����a bo�acak olan sizsiniz.

Kendinizin Ne Kadar �nemli, De�erli Oldu�unuzu D���nerek Ona G�re                 �al���n�z.Sizlerden �ok �ey Bekliyoruz. (Atat�rk Alb�m�-1992)

�ocuk Haftas� ve �ocuk Bayram�

N�fus art���n� desteklemek, �ocuk sorununu g�ndemde tutmak amac�yla  ba�lat�lan �ocuk Haftas� ile ilgili olarak; T�rkiye �ocuk Esirgeme Kurumu(Himaye-i Etfal Cemiyeti) Anayasas� isimli eserde �ocuk Bayram�yla ilgili �u maddeler bulunmaktad�r;

Madde 61- (l)- 23 Nisan Kurumun �ocuk g�n�d�r. �ocu�a m�teallik hususat�n tespiti, takriri ve ne�ri bug�n azami derecede icra; ve �ocuk bayramlar� tertip etmek suretiyle, muhitin nazar� dikkati �ocu�a tevcih edilir.

(2)- 23 Nisan ve 29 Te�rinievvel g�nlerinde �ocuk Esirgeme menfaatine rozet tevzi olunur.(T�EK- 1935)

1951 y�l�nda yay�nlanan kurumun bir ba�ka kayna��nda “ �ocuk Haftas� Madde:9 – 23 Nisan Milli Egemenlik g�n� Kurumun �ocuk Bayram� ve �ocuk Haftas�n�n ilk g�n�d�r” �eklinde yer almaktad�r.(T�EK-1951)

 �ocuk Bayram�yla ilgili olarak ilk kaynaklardan birisi �ffet Aslan’�n makalesidir. Makalede; 23 Nisan g�n�yle ilgili en eski belgenin 23 Nisan 1923 tarihini ta��yan Himaye-i Etfal pulu oldu�unu, 23 Nisan 1924 tarihinde ise bir gazetede “Bu g�n Yavrular�n Rozet Bayram�d�r”. 23 Nisan 1926 tarihli Hakimiyeti Milliye’de “ 23 Nisan T�rklerin �ocuk G�n�d�r” yine 23 Nisan 1927 tarihli  gazetede 23 Nisan g�n�n�n Himaye-i Etfal’i Cemiyetince “ �ocuk Bayram�” olarak kabul edildi�i belirtilmektedir. (Aslan-1982)

Himaye-i Etfal Cemiyeti Ba�kan� Dr. Fuat Mehmet “... halk�m�z�n �ocukla alakas�n� tez’it maksadile 23 Nisan �ocuk Bayram�n� ihtas etmi� ve �� d�rt seneden beri vatan�n her taraf�nda pek g�zel bir surette tes’it  olunan �ocuk Bayram�ndan cesaret olarak bu bayram� “�ocuk Haftas�” namile yedi g�ne te�mil eylemi�tir. Haftan�n mebdeyi 23 Nisand�r.( Mehmet-1929)

�ocuk Esirgeme Kurumu 1929 y�l�nda kutlanmaya ba�lanan �ocuk Haftas� nedeniyle kapsaml� bir kutlama program� ��karm��t�r. Hafta i�erisinde neler yap�laca��, �ocu�un �nemi, Devlet b�y�klerinin �ocuk haftas�yla ilgili g�r��leri, �ocu�un beslenmesi, sosyal geli�imi, yurt d���ndaki �ocukla ilgili �al��malar, hafta nedeniyle gazetelerde yer alan resim ve makalelerin  yer ald��� “�ocuk Haftas�” isimli dergi ��karm��t�r.

 Kurum taraf�ndan 1929 y�l�nda  yay�nlanan �ocuk Haftas� Dergisinde; �ocuk Haftas� Nas�l Olacak, �ocuk Bayram� Nedir? �ocuk Haftas�n�n �hdas�n�n Sebepleri Nedir?  konusu ele al�narak , 23 Nisan �ocuk Bayram� Program� yay�nlanm��t�r.

Bu programda;

- �ocuk Bayram� g�n�  gazetelerde  �ocukla ilgili makalelerin yay�nlanmas�  m�mk�nse �zel say� �eklinde �ocu�un hayat�, ya�ay���, e�lenceleri, okullardaki terbiye sistemi, �ocuk masallar� ve bir �ok konunun resimlerle ve makalelerle i�lenmesi

- D�kkanlar�n ve evlerin Himaye-i Etfal bayraklar�yla s�slenmesi ,

- �ube ve merkezler ve anne babalar�n desteklenerek �ocuklara bayram elbisesi yap�lmas�

- Himaye-i Etfalin merkez ve �ubelerinde bayramla�malar�n yap�lmas� ve �ocuklar�n birbirlerine  Himaye-i Etfalin tebrik kartlar�n� g�ndermeleri,

- 23 Nisandan bir veya iki g�n �nce ba�layarak b�t�n d�kkanlarda �ocuklara ait e�yalar�n vitrinlerde te�hiri �ocuk bak�m�, hastal�klar�, giyimi ve g�das�na ait levhalar�n te�hiri

-Bayram yerlerinde  sal�ncak, atl� kar�nca, hokkabaz, kukla, karag�z gibi e�lenceler d�zenlenmesi ,

-�ocukla ilgili �nemli s�zlerin yer ald��� levhalar�n �e�itli yerlere as�lmas�,

-Himaye-i Etfal’e  ait yaz� ve ���tlerin sinemalarda g�sterilmesi,

-Bayram s�resince �ocuklar�n sinema tiyatro gibi e�lence yerlerine �cretsiz girmesi,